Najczęstsze błędy w księgowości małych firm

Praktyczne porady, aktualności i przewodniki z zakresu księgowości i podatków. Wszystko co musisz wiedzieć o prowadzeniu firmy.

Picture of taxesforyou

taxesforyou

Ekspert księgowy

Facebook
Twitter
LinkedIn
Young concentrated businesswoman in glasses and striped shirt working with papers at home

Mieszanie finansów prywatnych i firmowych

Największym i najczęściej powtarzającym się problemem w małych firmach jest mieszanie finansów prywatnych z firmowymi. Właściciele korzystają z jednego konta i jednej karty, w efekcie czego prywatne zakupy trafiają do kosztów firmowych, a wydatki firmowe bywają opłacane z konta prywatnego i nigdy nie zostają ujęte w księgach. Pieniądze wyjmowane z firmy na cele osobiste księguje się wtedy jako koszt zamiast rozliczyć je jako dochód właściciela — w spółce z o.o. jako należności lub dywidendę, a w jednoosobowej działalności jako cel prywatny. Rozwiązaniem są osobne rachunki firmowe, jedna karta firmowa i comiesięczne rozliczanie prywatnych przepływów.

Braki w dokumentacji i fakturach

Drugi obszar to dokumentacja i faktury. Bardzo często faktury kosztowe nie mają potwierdzenia zapłaty ani opisu, przez co trudno wykazać, że koszt faktycznie poniesiono i że wiąże się z przychodem. Zdarzają się faktury bez numeru, bez danych kontrahenta albo ujęte po terminie, co kończy się korektami i sporami z urzędem. Osobny problem to faktury już zapłacone, ale nigdy nieujęte w księgach — takie „wiszące” zobowiązania zaniżają koszty i zniekształcają wynik. Pomaga tu uporządkowana numeracja, jasny obieg dokumentów, opis na każdej fakturze kosztowej oraz comiesięczne uzgadnianie zobowiązań i należności.

Błędy w rozliczeniach VAT

W zakresie VAT błędy dotyczą najczęściej momentu ujęcia sprzedaży, czyli mylenia daty sprzedaży i dostawy z datą zapłaty przy niewłaściwie dobranym reżimie kasowym lub memoriałowym. Częste jest też mylenie stawek i zwolnień, na przykład przy usługach transportowych, budowlanych czy usługach zwolnionych, a także odliczanie VAT naliczonego od wydatków prywatnych lub takich, które nie spełniają warunków. Osobna kategoria to przekroczenie progu, po którym zmienia się status podatnika — chodzi chociażby o limit zwolnienia podmiotowego — oraz brak korekt faktur wystawionych błędnie w wymaganym terminie.

Wynagrodzenia i rozrachunki z ZUS

Dużo problemów pojawia się przy wynagrodzeniach i rozrachunkach z ZUS. W jednoosobowych działalnościach często błędnie nalicza się składki właściciela, myląc ulgę na start ze składkami preferencyjnymi i zapominając o zmianie podstawy po zakończeniu okresu preferencji. Przy listach płac błędy dotyczą nadgodzin, ekwiwalentów i składek, a także niewłaściwego wyboru między umową zlecenie i umową o dzieło. Do tego dochodzą przelewy do ZUS w błędnej kwocie albo bez potwierdzenia, co generuje odsetki, oraz zapominanie o zaliczkach na PIT przy zmianie formy opodatkowania w trakcie roku.

Kwalifikacja kosztów i amortyzacja

W podatku dochodowym najczęściej myli się kwalifikację kosztów, ujmując jako koszt wydatki prywatne, kary czy część reprezentacji, które kosztem nie są. Błędy dotyczą też amortyzacji środków trwałych, gdy składnik zostaje błędnie zakwalifikowany albo zaliczony do kosztów jednorazowo zamiast amortyzowany, oraz braku rozliczenia różnic między rachunkowością i podatkami. Zapomina się również o zaliczkach i o różnicach między metodą kasową i memoriałową.

Organizacja księgowości

Spora grupa błędów ma charakter organizacyjny. Książka przychodów i rozchodów bywa prowadzona bez odpowiednich kompetencji, wpisy nie odzwierciedlają stanu faktycznego, brakuje ewidencji rozrachunków, a dokumentacja jest prowadzona „na ostatnią chwilę”, bez comiesięcznych uzgodnień i sald. Często nie ma też jasno przypisanej odpowiedzialności — „ktoś to robi”, ale nikt tego nie kontroluje — ani archiwum pozwalającego odtworzyć operacje.

E-faktury i KSeF

Wraz z cyfryzacją doszedł obszar e-faktur i KSeF. Typowe problemy to brak integracji z KSeF lub jej błędna konfiguracja, ręczne i dublujące się rejestry prowadzące do podwójnego księgowania tych samych faktur oraz brak uzgodnienia danych z KSeF z wewnętrzną ewidencją, co daje rozbieżności w deklaracjach.

Zarządzanie finansami firmy

Na końcu zostają błędy typowo małofirmowe, związane z zarządzaniem. Firmy działają bez budżetu i analizy wyników, decyzje o kosztach podejmują „na wyczucie”, rozbudowują koszty bez pokrycia w przychodach i mylą przepływy pieniężne z zyskiem. Wypłaty właściciela robi się bez uwzględnienia podatków i rezerw, a o konsultacji z księgową lub księgowym myśli się dopiero wtedy, gdy błąd jest już wykryty i korekta kosztuje najwięcej.

Nawyki, które ograniczają ryzyko

Ryzyko ogranicza kilka prostych nawyków: ustalony obieg dokumentów, comiesięczne uzgodnienia banku, KSeF, ZUS, VAT i rozrachunków, osobne konta i jasne zasady dla wydatków prywatnych, regularny przegląd z księgowym zamiast tylko na koniec roku, stała rezerwa na podatki i ZUS odkładana z góry oraz dyscyplina w prowadzeniu jednego rejestru, bez duplikatów.

Spis treści
Potrzebujesz pomocy?
Skontaktuj się z nami i otrzymaj
bezpłatną konsultację

Powiązane atrykuły

Photo of human hands holding pencil and ticking data in documents

Dlaczego warto korzystać z usług biura rachunkowego?

Prowadzenie firmy oznacza dziś nie tylko sprzedaż i obsługę klientów, ale też stałą ...

Young concentrated businesswoman in glasses and striped shirt working with papers at home

Najczęstsze błędy w księgowości małych firm

Mieszanie finansów prywatnych i firmowych Największym i najczęściej powtarzającym się problemem w małych ...

Young attractive smiling girl in glasses and striped shirt working with documents and computer while siting at table in light kitchen

Jak przygotować dokumenty do rozliczenia księgowego?

Żeby się rozliczyć, ktoś (księgowa, urząd, szef) musi na podstawie Twoich papierów widzieć ...

Umów spotkanie z księgowym!

Umówienie wizyty - ogólny

Lokalizacja

Odwiedź nas

Lokalizacja

Odwiedź nas

Dane kontaktowe

Umów wizytę